RADIO. Vlerë që reziston në kohë

Dita Botërore e Radios festohet çdo vit më 13 shkurt. Kjo ditë u përcaktua me një vendim të UNESCO-s të datës 29 shtator 2011, me qëllim promovimin e radios si mjet shprehës me anë të valëve. Në fund të fundit, radio mbetet një instrument me fuqi të madhe që ndikoi në histori, duke i dhënë formë muzikës, shoqërisë dhe ekonomisë. 

Le të shikojmë më poshtë se çfarë do të thotë termi “radio”, si dhe vlerën e këtij insturmenti në epokën e re dixhitale. 

Çfarë është radio                                                                                       

Një radio, në kuptimin teknik të fjalës, është një pajisje që vepron si marrës. Kjo do të thotë, që kjo pajisje merr sinjalet e transmetimtimit përmes një antene dhe i shndërron ato në zë përmes altoparlantit. 

Pionierët e valëve të radios

Radioja në përgjithësi ka një histori të gjatë që daton nga fundi i shekullit të 18-të, kur një grup shkencëtarësh dhe shpikësish pionierë hapën rrugën për përdorimin e spektrit elektromagnetik. I pari ishte fizikani gjerman Heinrich R. Hertz, i cili nga viti 1886 deri në 1888 demonstroi zbatimin praktik të teorisë së valëve elektromagnetike të James Clerk Maxëell përmes një sërë eksperimentesh. Më vonë këto valë u quajtën Erziana për nder të tij.  

Disa vite më vonë, në 1893, Nikola Tesla provoi se një transmetim radio ishte i mundur. Megjithatë, "babai" i radios konsiderohet ende shpikësi italian William Marconi, i cili në 1895 arriti të transmetojë sinjalin e kodit Morse. Një sukses i ngjashëm u arrit më vonë me Reginald Fessenten dhe Lee de Forrest që transmetuan zërin nga një vend në tjetrin pa ndërhyrjen e përcjellësve por me valë, duke shënuar kështu zhvillimin e radios.                             

Nga llampat tek transistorët

Shpikësi amerikan Lee de Forrest përmendet si një pionier tjetër në zhvillimin e komunikimit radio. Shpikja e tij më e rëndësishme ishte një llampë me vakum që ai e quajti Audion (e njohur gjithashtu si "trioda") dhe nga viti 1906 deri në fillim të viteve 1950, ky ishte një element kryesor i pothuajse të gjitha radiove, radarëve, televizorëve dhe pajisjeve të tjera elektronike si kompjuterat. 

Nevoja për një mjet amplifikues më ekonomik dhe në të njëjtën kohë inovativ çoi në shpikjen e transistorit nga studiuesit e Bell Labs, John Bardeen, Walter Brattain dhe William Shockley. Radioja e parë me transistor për përdorim tregëtar u prezantua në vitin 1954 nga Texas Instruments dhe Regency Electronics. 

Përhapja e radios

Deri në fillim të shekullit të 20-të, radio ishte një tjetër shpikje pa përdorim praktik dhe e panjohur për publikun e gjerë. Vetëm në vitin 1906, në prag të Krishtlindjeve, Fesenten transmetoi zë dhe muzikë për herë të parë në radio. 

Shpikja e tranzistorëve bëri të mundur që  radio të përhapej kudo. Në fund të viteve 1950, radiot u shfaqën me dizajne më të përpunuara dhe me përmasa më të vogla. Të gjithë tani kishin një radio në xhep. 

Radiot e para shqiptare

Radiostacioni i parë Shqiptar u themelua më 28 Nëntor 1938 gjatë një ceremonie ku mori pjesë Ahmet Zogu, i cili ka inauguruar stacionin e parë radiofonik në Shqipëri, që u emertua Radio Tirana. Stacioni kishte fuqi prej 3 kilovat dhe transmetimet e para u bënë nga salla e Bashkisë së Tiranës. Programet fillestare ishin të shkurtra dhe zgjasnin vetëm pak orë në ditë, por ishin të larmishme duke pasur në konsideratë kushtet e kohës. Në Prill 1940 filluan transmetimet e para me valë të shkurtra. 

Radio në epokën e re dixhitale

Radio moderne është ende një mjet argëtimi dhe informacioni. Ajo ka gjetur vendin e saj edhe në internet në formën e web radios ndërsa vazhdon të transmetojë edhe nëpërmjet valëve të radios. Po ashtu radio ekziston si opsion në pajisjet "inteligjente" si telefonat inteligjentë, tabletët, madje edhe televizorët inteligjentë. 

Duket pra, se radio do të vazhdojë të shoqërojë miliona njerëz në shtëpi, në palestër, në makinë, në udhëtime e kudo. Në internet apo FM, radio mbetet një pjesë integrale e jetës së përditshme. 

Vlera e radios theksohet edhe më shumë kur e shohim ende të përfshirë në pajisjet që prezantohen nga prodhuesit kryesorë si Sony, Philips, Sharp, Akai dhe shumë të tjerë. 

Në dyqanet Neptun ju mund të gjeni një gamë të gjerë të radiove për të dëgjuar radiostacionet tuaja të preferuara. 

Klikoni këtu për të parë këto pajisje.